ဟြံတီဒးဟုီဂၜိဳင္ ဍိဳင္ေတ္ွဒးဟုီထတ္ အေရဝ္မန္ႏြံမံင္ရေသင္ဟာ?

စပ္ကုႝပေရင္ေဗာ္ဍဳင္မန္တဿိ ႏြံဒဿံင္လၲဴဟာ ေဗာ္ပံင္ေကာံလၲဴဟာတုဲ နာဲၾကက္နာဲ ဟုီဏာဂ္ွ တုပ္တဵညံင္ရဵ အၥာပ႐ုိင္ အလုႝအသ႘ဗဿာ ကုႝလဝ္ၾသန္ဂိတု စလဝ္ၾသန္ဂိတုအလုႝအသ႘ဗဿာမြဲ ဟုီစဂြံရ၊ အဲမန္ဆဆႝုမြဲ ဟြံမိက္လုပ္ကုီေလဝ္ နကုႝဝါသနာဟုီဟုီ၊ ညံင္ရဵ ဝႝုပါတြဳႝေလဝ္ ဟုီဟုီ ဟုီစဂြံရ၊ စပ္ကုႝပေရင္ေဗာ္ စပ္ကုႝပေရင္ဂကူေတ္ွ စုိတ္လုပ္စအတုိင္သဟာဲ မာံကာန္စ႘ကုီ၊ နာဲမိက္ဂြံဆႝုဍဳင္မန္တအ္ကုီရ။

ပေရင္တိဍာ္ကၜအ္သြဝ္တအ္ဏအ္ဂ္ွ ယႈက္ထုဲဒဿံင္ ဒပ္ကုႝပေရင္ေသှာဝ္ဓရ္၊ ပေရင္သၸစဿတ္သမၲီ လိက္ကသုက္ရ၊ (Registration)၊ ယဝ္ဟုီမံင္လိက္ကသုက္ လိက္အေခါင္တုဲမွေကၜာန္ေတ္ွ ဟြံဒ္ွရဟုီစဂြံရ၊ ညးဍဳင္ကြာန္မန္ပု႙ေလဝ္ ဍိဳန္လ်ပေရင္ေသှာဝ္ဓရ္ အလုႝအသ႘ဗဿာေလဝ္ ေကတ္အေခါင္အရာ လၲဴပေရင္ဍိဳန္လ် ညးဍဳင္ကြာန္မန္ပု႙ရ၊ မိက္ဂြံပေတာံ ဥပမာ ညိေတ္ွ စပ္ကုႝ ပၜဳပ္ကေပါတ္ႏူဍဳင္ေသံ မပၲံကုႝကြ႘စက္ (Car)၊ ကြ႘လုိန္ဓါတ္ (Motorbike) ညးဍဳင္ကြာန္မန္တအ္ ပၜဳပ္ကြ႘စက္၊ ကြ႘လုိန္ဓါတ္ေတ္ွ ဒးကုႝအကံက္အေခါန္ကုႝညးတာလ်ိဳင္ မေဆင္စပ္တအ္ရ၊ အကံက္ကုႝလဝ္တအ္ဂ္ွ ဟုိတ္ႏူတှးလိက္ဒုင္လဝ္အကံက္ အတုိင္ဗဗြဲ႐ုင္ အတုိင္ေသှာဝ္ဓရ္ဟြံမြဲတုဲ ကြ႘စက္၊ ကြ႘လုိန္ဓါတ္တအ္ဏအ္ ဟြဲမြဲကုႝဗဗြဲဓရ္ ဒ္ွ (illegal import) ဟုီစရ၊ ဗြဲႀကဵမွ ညးတာလ်ိဳင္အလုႝအသ႘တအ္ ခါန္ကှက္ပၲန္ဒုဟ္ လၲဴညးဍဳင္ကြာန္တအ္တုဲ သီေကတ္ ကြ႘စက္၊ ကြ႘လုိန္ဓါတ္တအ္ အုိတ္ရ၊ စပ္ကုႝတင္ဏအ္တုဲ ၾကက္နာဲ ဟြံပတုိန္ထၞးကုႝ အလုႝအသ႘ဗဿာ မုဟုိတ္ေရာဂ္ွ အဲမန္ဆဆႝုမြဲ ဗဟုသုတဟြံစုိပ္တုဲ ေတာ္ဟြံဒးရး သၜးအေခါင္ညိ၊ အတုိင္သဟာဲၾကက္နာဲဟုီ ေဗာ္ဒ႘မဝ္မန္ စုိတ္ဟြံမိပ္ဂ္ွ နကုႝလိက္လေလာင္ၾတး ေဗာ္ဒ႘မဝ္ပတိတ္လဝ္ႏြံေတ္ွ အဲမိက္ဂြံအာတ္ တှးဆာဲ(Copy) မဲြတှးကုီရ၊ အလုႝအသ႘ႏြံကုႝေသှာဝ္ဓရ္ေပင္ေတ္ွ သၵးကုႝအခိင္ကုႝညးဍဳင္ကြာန္တအ္ ပေလဝ္ပေလတ္ရ၊ လေလာင္ၾတးကုႝသမၲီကုႝ ညးဍဳင္ကြာန္တအ္ ဗေပင္စရင္ပၜဳပ္စရင္တုဲ ႏူကုႝအလုႝအသ႘ေလဝ္ ဗြဲမဂတာပ္တဲ ဒးကေလင္ကုႝပ႐ုိင္ကုႝ တၜကၜအ္တအ္ရ၊ အကံက္အေခါန္တိေလဝ္ ဇဿာပ္သှာံဒးစုတ္ကုႝ အလုႝအသ႘ စပ္ကုႝပေရင္ပၜဳပ္လမ်ဳီ တိကၜအ္တအ္ ကုီရ။

စပ္ကုႝ ပေရင္အေခါင္တိ (၅၀၀၀) ဧကတုဲ အလုႝအသ႘ဗဿာ ဒးဇုီအၾကာ ေဗာ္ဍဳင္မန္တဿိကုႝ ညးဍဳင္ကြာန္မန္ ညံင္ဂြံဒ္ွ ပေရင္ဂဗုတ္ကုီ၊ ပေရင္ပရးထၠးစုိတ္ဓါတ္ကုီ ဟုီစဂြံရ၊ ပေရင္ဏအ္ဂ္ွ ဒ္ွအစ႘အဇန္ ေကၜမ္ကၜာ္ အလုႝအသ႘ဗဿာေဇှာ္ေဇှာ္တုဲ ၾကက္နာဲေလဝ္ သုီစုိတ္သုီစ႐ုိတ္ ထံက္ထၞး တင္ေယာင္ယာ တင္ဍိဳန္လ် လၲဴေဗာ္ဍဳင္မန္တဿိ သြက္ဂြံဒ္ွအထံက္အပင္ အလုႝအသ႘ဗဿာ ဟုီစဂြံရ၊ ေသၢာံပလုီသိကၡာ ေဗာ္ဍဳင္မန္တဿိဂ္ွ တုပ္တဵညံင္ရဵ ၾကက္နာဲမြဲ မိပ္စုိတ္တုဲခ်ဴနင္ဂ္ွ မံက္ဂတဝ္မံင္ရ၊ မုဟုိတ္ေရာဟုီေတ္ွ ေဗာ္ေသၢာံမံင္လၲဴ ဂေကာံပံင္ေကာံဂ္ွ ဒ္ွဝါတ္ဗြဲမေလာန္ရ၊  မံင္လၲဴဂ္ွလၸဟုီဏီ အေခါင္အရာတုပ္ဂ္ွ ဒ္ွဟြံမာန္ဏီရ။

(ဗဿာတအ္ဟုီလဝ္ လ်င္သူစားတမ္) မန္ပု႙ဂ္ွ စႏူကုႝဍဳင္ေကၜံအာတုဲ ဒးဒဿံင္အလီဗဿာ ဂၜိဳင္ကုႝအလန္ရ၊ ပေရင္ဒးဒုင္အလီဂ္ွ ဟုိတ္ႏူ ကႜိဳပ္သဿးဟြံေသင္ မန္ကႜိဳပ္ဗက္ဗဿာ ဟြံစုိပ္ေလဝ္ ပါမံင္မြဲကုီ၊ မန္ဗြဲမဂၜိဳင္ ပေတ္ွစ က်ာ္တီ၊ ဓရ္တီတုဲ ဒုင္တဲပေရင္သှဂကူ တၜအဝႝုပှာန္ ေလာဲေလာဲရ၊ က်ာ္တီဓရ္တီဂ္ွ စုႝဒှာပေရင္ဂကူ၊ ပေရင္ဍဳင္ကြာန္၊ ပေရင္ပုိန္ျဒပ္၊ တိဗၛကၜအ္သြဝ္ဟြံဂြံဂ္ွ ကေလင္ေက်ာဝ္ရံင္ အတိက္ညိေတ္ွ ဂြံဆႝုေကတ္မာန္ရ။

System ေသှာဝ္ဓရ္မၛပ္ေစ္ွေစ္ွ ဟြံမြဲတုဲ မန္ပု႙ဒ္ွအခက္အခဲုကုႝ ပေရင္စုႝဒှာအေခါင္ ဗြဲမေလာန္ရ၊ အလုႝအသ႘ေလဝ္ ဒ္ွၿပဲလၲဴ ပေရင္တအ္ဏအ္တုဲ ဟြံပေလဝ္ပေရင္တအ္ဏအ္ ဟုီစဂြံရ၊ ပေရင္တအ္ဏအ္ဂ္ွ အပႜဲပေရင္အုပ္ဓုပ္ တၜအဝႝုပှာန္ဗဿာဏအ္ ပေလဝ္ဟြံဂြံဂ္ွေလဝ္ ဟုီစဂြံမြဲပၜန္ရ၊ အလု႘အသ႘ ဒ႘မဝ္ကေရတ္ေတတ္ေဟင္ ခှမ္ကှက္ဂြံမာန္ေဏာင္ ေစ္ွစုိတ္တုဲ ပတုိန္ထၞးဏာ ေဂၜံေဂၜံမြဲဒကုတ္ရ။